Είσοδος

Ποιoς είναι online

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 71 επισκέπτες και κανένα μέλος

Πού βρίσκεσαι:

Αναπηρία και σεξουαλικότητα (τ. 2ο)

«Είναι λίγο πιο περίεργο απ’ ότι σε σένα… Είναι εξίσου όμορφο!»

Πολλά ερωτηματικά εγείρονται συνήθως γύρω από αυτό το θέμα. Μπορεί να ερωτευθεί ένας ανάπηρος; Μπορεί να κάνει σεξ; Έχει υπερβολικές ορμές; Έχει στύση; Ελάχιστες όμως οι συζητήσεις και οι απαντήσεις. Κι όταν αυτές υπάρχουν, προέρχονται συνήθως από εμάς, τους «εξωτερικούς παρατηρητές», και όχι από τους ίδιους τους άμεσα ενδιαφερόμενους, τους ανάπηρους. Και συνήθως καθρεφτίζουν τις υποθέσεις και τις προσδοκίες μας∙ τα ηθικά ταμπού μας. Αυτά τα οποία εμείς πιστεύουμε και έχουμε στο μυαλό μας ως αξιώματα που ισχύουν γενικώς γύρω από τη σεξουαλικότητα και την αναπηρία.

Εδώ έχουμε μια συζήτηση με τον Γιάννη Μορφούλη, έναν 20χρονο φοιτητή με σπαστική τετραπληγία που κινείται με αναπηρικό αμαξίδιο. Μια συζήτηση δίχως «περίπου» και «light» αναφορές. Τόσο εμάς, όσο και περισσότερο τον ίδιο, μας ενδιαφέρει η ουσία. Οι αντιφάσεις, τα αδιέξοδα, ό,τι διαφεύγει συνήθως από μια «καθωσπρέπει» συζήτηση. Ο Γιάννης δίνει απαντήσεις από τη δική του σκοπιά. Τη σκοπιά του εαυτού του. Όπως ο ίδιος βιώνει αυτό το οποίο οι υπόλοιποι μόνο να φανταστούμε και να υποθέσουμε μπορούμε.

 

Έχεις σεξουαλικές φαντασιώσεις; Στυτική λειτουργία;

Για μένα θα ήταν δεδομένο να σου πω αμέσως ναι, αλλά γι’ αυτούς που διαβάζουν αυτή τη συνέντευξη μπορεί να μην είναι. Οπότε σου λέω ναι, για κάτι αυτονόητο για μένα. Εννοείται πως έχω! Κανονική κι ελεγχόμενη. Γιατί κάποιος μπορεί να πιστεύει ότι μπορεί να μην είναι ελεγχόμενη.

 

Αυτό το τελευταίο τι σημαίνει ακριβώς;

Σημαίνει ότι δεν έχω ανεξέλεγκτες ορμές. Πρέπει να υπάρχει κάποιο ερέθισμα. Είτε πραγματικό είτε νοερό. Φαντάζομαι ότι και σε σένα έτσι συμβαίνει.

 

Στην υπάρχουσα αντίληψη λοιπόν, ότι τα άτομα με αναπηρία έχουν περισσότερες σεξουαλικές ορμές, τι απάντηση θα έδινες;

Κάθε είδους γενίκευση, ειδικά όσον αφορά τη σεξουαλική λειτουργία, είναι απορριπτέα. Τι πάει να πει τα άτομα με αναπηρία έχουν περισσότερες ορμές! Αυτό εξαρτάται από το κάθε άτομο ξεχωριστά. Ενδεχομένως εδώ να παίζει ρόλο η έλλειψη κοινωνικού ορίου στα άτομα με αναπηρία ή νοητική καθυστέρηση και το πώς επηρεάζει την έκφραση και μόνο της σεξουαλικότητας. Αλλά βρίσκω πολύ λάθος αυτό το διαχωρισμό.

 

Οι σεξουαλικές σου ανάγκες πως ικανοποιούνται;

Είναι λίγο πιο περίεργο απ’ ότι σε σένα… Είναι εξίσου όμορφο! Η ίδια χημική αντίδραση συμβαίνει στο δικό σου και στο δικό μου σώμα. Το πώς φτάνει ο καθένας εκεί, αυτό είναι αλλουνού παπά ευαγγέλιο.

 

Θα ήθελες να το περιγράψεις;

Δόξα τω Θεώ έναν καλό καρπό τον έχω! Μπορεί η ταχύτητα να μην είναι η ίδια με τον καρπό ενός αρτιμελούς, αλλά σου είπα… η χημική αντίδραση είναι η ίδια. Απλά η ταχύτητα έχει προσαρμοστεί στα δικά μου δεδομένα.

 

Με το επίπεδο της έκθεσης σου απέναντι στου άλλους που υποθέτουμε ότι υπάρχει λόγω της εξάρτησής σου από αυτούς όσον αφορά τις καθημερινές πρακτικές σου ανάγκες, όπως για παράδειγμα το ντύσιμο;

Σαφώς και υπάρχει έκθεση και θα είναι πάντα πρόβλημα. Ποτέ δεν θα αισθανθώ άνετα, όπως και κανένας στη θέση μου φαντάζομαι. Αλλά το έχω αποδεχθεί από τη στιγμή που θέλω να έχω μια όσο το δυνατόν φυσιολογική σεξουαλική ζωή. Αν σταματήσω να εκτίθεμαι, θα πάψω να έχω αυτό το επίπεδο σεξουαλικότητας που έχω τώρα.

 

Κι αυτό πώς σε κάνει να αισθάνεσαι;

Όπως ακριβώς θα αισθανόταν ο καθένας ο οποίος θα είχε αυτόν τον περιορισμό. Τι να κάνουμε, έτσι είναι! Η διαφοροποίηση σ’ αυτό το κομμάτι συνεπάγεται αυτόματα και παύση. Δεν έχω σκεφτεί άλλο τρόπο. Έχω αποδεχθεί το τίμημα της έκθεσης.

 

Την προοπτική του να έχεις μια σεξουαλική επαφή;

Το θέλω όπως όλοι μας. Μέχρι στιγμής δεν είχα αυτό που λέμε ολοκληρωμένη σεξουαλική επαφή αλλά εδώ υπάρχει μια σημαντική διαφοροποίηση. Δεν είναι μόνο στο χέρι μου! Πρέπει κι η παρτενέρ να ξέρει για ορισμένες ιδιαιτερότητες που μπορεί να προκύψουν, για να τις αποδεχτεί. Βέβαια μόνο να φανταστώ μπορώ ποιες μπορεί να είναι, γιατί δεν τις έχω βιώσει, αλλά για παράδειγμα η παρτενέρ θα πρέπει να ξέρει ότι θα πρέπει να μου βγάλει τα ρούχα, ας πούμε, ή το ότι θα έχει μια μεγαλύτερη πρωτοβουλία κινήσεων στο τι θα γίνεται. Αυτό που θέλω να πω όμως είναι ότι, αν αυτά ξεπεραστούν, τότε δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα όσον αφορά τη φυσιολογική βιολογική λειτουργία. Τα υπόλοιπα είναι αυτά που προβληματίζουν εμένα αλλά και τον άλλο. Και φυσικά το να δεχτεί να έχει σεξουαλική επαφή με έναν ανάπηρο. Δεν το δέχονται πολύ εύκολα οι γυναίκες. Εκτός κι αν το βρουν ιντριγκαδόρικο.

 

Αυτό δεν το σκέφτηκα ποτέ.

Εμένα η ανάγκη μου να βρω αποδοχή με οδήγησε σ’ αυτή τη σκέψη γιατί προς το παρόν δεν τη βρήκα από κοπέλες αρτιμελείς. Είμαι καλός μόνο για φίλος. Αλλά πού θα πάει; Δεν καταθέτω τα όπλα! Κάποια διαθέσιμη θα υπάρχει. Και στατιστικά αν το πάρεις!

 

Ανεξάρτητα από το αν αυτή θα είναι αρτιμελής ή όχι;

Εδώ υπάρχει κάτι το ιδιαίτερο. Μόνο με μια αρτιμελή κοπέλα θα μπορούσε να γίνει, για πρακτικούς λόγους. Φαντάσου μια που θα ήταν ανάπηρη και σε ένα βαθμό εξαρτημένη. Κάποιος θα πρέπει να επωμιστεί και τις κινήσεις. Αν δε μπορεί η παρτενέρ μου δεν υπάρχει τότε επαφή. Πρέπει να είναι αρτιμελής ή σε βαθμό αναπηρίας μικρότερο από το δικό μου.

 

Σκέφτηκες ποτέ να πας επί πληρωμή με μια γυναίκα, για να μην περιμένεις; Σου το πρότεινε ποτέ κάποιος;

Όχι ποτέ! Η μάλλον το σκέφτηκα αλλά το απέκλεισα αμέσως. Δε μου το πρότεινε και κανένας από τους οικείους μου. Μπορεί διαβάζοντας τη συνέντευξη να μου το προτείνουν κιόλας. Από τους φίλους μου όμως έχει υπάρξει σε επίπεδο νύξης. Θα μου πεις, η στατιστική που σου έλεγα πριν δεν υπάρχει περίπτωση να μην επιβεβαιωθεί; Παίρνω τα ρίσκα μου. Αν δεν επιβεβαιωθεί, mea culpa. Αυτό βέβαια το λέω τώρα. Σε 15 χρόνια μπορεί να λέω άλλα πράγματα.

 

Αυτό που λες έρχεται σε αντίθεση με την κοινή αίσθηση και πρακτική, που θέλει τα άτομα με αναπηρία να καταφεύγουν τελικά σ’ αυτή τη «λύση» και τους οικείους τους να το προτείνουν.

Το ξέρω αυτό και ξέρω ότι και πολλοί το αποδέχονται. Ειδικά σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει νοητική καθυστέρηση σκέφτεται ο άλλος «Πόσο θα περιμένω; Ας το κάνω. Σάμπως οι «κανονικοί» δεν το κάνουν;» Πάντως πιστεύω ότι ούτε αν ήμουν αρτιμελής θα πήγαινα…

 

Σεξουαλική εμπειρία είχες ποτέ;

Σεξουαλική εμπειρία ολοκληρωμένη δεν είχα, για λόγους που θα τους πούμε παρακάτω. Ενδείξεις και σημεία σεξουαλικότητας με ένα άλλο άτομο σαφώς και είχα. Από φιλιά και χάδια μέχρι αγγίγματα που δεν θα τα έλεγε κανείς φιλικά σε όλα τα σημεία του σώματος.

 

Αυτό το αποδίδεις στην κατάστασή σου ή στο ότι απλά δεν ήρθε ακόμα το πλήρωμα του χρόνου; Γιατί δε σε πήραν και τα χρόνια, έτσι;

Κυρίως έχει να κάνει με την κατάστασή μου και με την αποδοχή την οποία δεν βρίσκω. Σήμερα ένας εικοσάρης έχει σεξουαλική εμπειρία. Πάντως δε φαντάζομαι τον εαυτό μου να περιμένει μέχρι τα 80 του!

 

Δηλαδή;

Δηλαδή φαντάζομαι τον εαυτό μου σε μερικά χρόνια να του τη βαράει και να καταφεύγω τελικά σε μια γυναίκα επί πληρωμή. Αλλά προς το παρόν έχω αντοχές να περιμένω το ιδανικό.

 

One night stand θα έκανες;

Εσύ θα έκανες (γέλια); Στα 20 σου θα έκανες; Εγώ γιατί να το αποκλείσω; Ρητορικό το ερώτημα. Οι ορμές μου είναι απόλυτα φυσιολογικές και πρέπει να ικανοποιηθούν.

 

Πάμε τώρα σε κάτι άλλο. Ήσουν ποτέ ερωτευμένος;

Προφανώς! Προφανώς για μένα, γιατί οι άλλοι μπορεί να σκέφτονται «δεν τους φτάνουν όλα, θέλουν και έρωτες τα ανάπηρα;». Είναι κάτι που λέγεται.

 

Φαντάζεσαι πως υπήρχε κάποια διαφορά από το να είναι ερωτευμένος κάποιος αρτιμελής;

Να σου πω την πιο απλή. Για να συναντηθώ με αυτή την κοπέλα (με την οποία πλέον δεν είμαστε μαζί) έπρεπε να καταστρωθεί ολόκληρο επιτελικό σχέδιο του Ο.Η.Ε. για να βρεθούμε για έναν καφέ! Και με αυτές τις συνθήκες μια σχέση δεν κρατάει πολύ και δεν είναι και ποιοτική. Κουράζεσαι εσύ, κουράζεται κι ο άλλος.

 

Υποθέτω ότι αυτό το σχέδιο ενέπλεκε και τους οικείους σου, σωστά; Οπότε και πάλι υπήρχε ένας σημαντικός βαθμός έκθεσης.

Πράγματι. Στο επίπεδο της μεταφοράς, της ενδυμασίας… Και σκέψου ότι εγώ για να πάω να δω τη «γκόμενα», για να στο πω έτσι, έπρεπε να το μάθει όλο το σόι! Που είναι και το δυσκολότερο. Γιατί για έναν αρτιμελή, αν μάθουν οι δικοί του ότι θα βγει, δεν τον νοιάζει. Εγώ δεν μπορώ να το πω αυτό. Γιατί αφενός θα το μάθουν, αφετέρου το επίπεδο της έκθεσης δε με κάνει να αισθάνομαι άνετα. Και με ενδιαφέρει σε ποιο βαθμό θα βάλω τους άλλους συμμέτοχους σ’ αυτό.

 

Τι σημαίνει λοιπόν να είσαι εξαρτημένος και στον έρωτα;

Συνήθως μιλάμε για σχέση δύο ατόμων. Εδώ μαζεύεται η Άρτα και τα Γιάννενα μ’ όλα τα φλουριά μαζί! Μιλάμε για 4-5 ανθρώπους που θα γνώριζαν ένα ραντεβού μου. Ποιος θα αισθανόταν άνετα μ’ αυτό; Και θα πρέπει να το γνωρίζουν για να το στήσουν και να διαχειριστούν την οποιαδήποτε ανάγκη και δυσκολία. Εγώ, λοιπόν, αισθάνομαι με δεμένα τα χέρια αλλά το έχω αποδεχτεί στο επίπεδο της αναγκαιότητας. Διαφορετικά θα έπρεπε να αποδεχτώ μια άλλη κατάσταση, αυτή της πλήρους «αποσεξουαλικοποίησής» μου.

 

Πριν σε ευχαριστήσουμε υπάρχει κάτι που θα ήθελες τελειώνοντας να πεις;

Διαβάζοντας κάποιος αυτή τη συνέντευξη μπορεί να σχηματίσει μια ιδανική εικόνα σε σχέση με τη σεξουαλικότητα των αναπήρων. Δεν είναι όμως ακριβώς έτσι τα πράγματα. Υπάρχουν οι δεσμεύσεις που είπαμε. Σε πρακτικό επίπεδο μπορεί να μην είναι τόσο σημαντικές. Αλλά σε συναισθηματικό επίπεδο είναι πάρα πολύ σημαντικές. Το ότι εγώ έχω αποδεχθεί να βρίσκομαι σε ένα επίπεδο έκθεσης δε σημαίνει ότι μ’ αρέσει. Αν μπορούσα να κάνω οτιδήποτε άλλο, θα το έκανα. Απλά δεν μπορώ. Πάντως δε βρήκα άλλο τρόπο διαχείρισης εκτός  από την αναγκαστική αποδοχή. Κατά τα άλλα… με χαμόγελο σας λέω: keep walking!

Αντρέας Καμπάς

Σημ: θα ήθελα να ευχαριστήσω τους καλούς φίλους Περικλή Αγγελόπουλο, Ιωάννα Χαραλαμπίδου, Άννα Παππά και Παντελή Μπιτζαράκη για την πολύτιμη βοήθειά τους.