ένωση για τη συμβολή στην ποιότητα

ζωής των ανθρώπων με αναπηρία

Είσοδος

Ποιoς είναι online

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 85 επισκέπτες και κανένα μέλος

Κατοικίες ημι-αυτόνομης διαβίωσης στο Ινστιτούτο Αναπτυξιακής Αποκατάστασης στη Θεσσαλονίκη

Το μετέωρο βλέμμα της ελπίδας

Οι κατοικίες ημι-αυτόνομης διαβίωσης του Ινστιτούτου Αναπτυξιακής Αποκατάστασης (ΙΝΑΑ) βρίσκονται στο Φίλυρο, σε ένα προάστιο λίγο έξω από την Θεσσαλονίκη. Λίγα χιλιόμετρα μακριά από τα διαμερίσματα βρίσκονται οι εγκαταστάσεις του ιδρύματος. Για τους περισσότερους Θεσσαλονικείς ή εμπλεκόμενους με το χώρο της αναπηρίας, το ίδρυμα είναι γνωστό ως Ψυχολογικό Κέντρο Βορείου Ελλάδος.

Μ’ αυτή την ονομασία (και ταυτόχρονα με την ιδιότητα του ιδιωτικού φιλανθρωπικού ιδρύματος) το ζήσαμε στη μεγαλύτερη διάρκεια της μέχρι τώρα ζωής του, από το 1964 που ιδρύθηκε με πρωτοβουλία της Ε. Νανάκου, μέχρι το 2006 που πέρασε στο δημόσιο και πήρε τη σημερινή του ονομασία. Μια πορεία και μια ζωή αμφιλεγόμενη. Αυτά όμως ανήκουν στο χτες, σε ένα παρελθόν που δεν έγινε ακόμα ιστορία. Εμείς όμως είμαστε σήμερα εδώ όχι για την ιστορία του ιδρύματος αλλά για το παρόν των νέων ανθρώπων που ζουν σ’ αυτό και στα διαμερίσματά του. Έχουν κι αυτοί τη δική τους ιστορία, που γέννησε το δικό τους σήμερα.

 

Ξεκινούν τη ζωή τους με τους χειρότερους οιωνούς. Ένας συνδυασμός από ήπιες ή σοβαρές ανεπάρκειες από τη μια μεριά και από πολύ δυσμενείς οικογενειακές συνθήκες από την άλλη. Ένας συνδυασμός που τους καθιστά ευάλωτους, αδύναμους να επιβιώσουν αυτόνομα και αυτοδύναμα. Απ’ το σπίτι τους, φτάνουν εσωτερικοί, οικότροφοι, στο ίδρυμα. Κάποιοι απ’ αυτούς –λίγοι, πολύ λίγοι- έχουν την τύχη να μετακομίσουν στα διαμερίσματα ημι-αυτόνομης διαβίωσης. Μια Άνοιξη –έστω συννεφιασμένη. Μια παρένθεση στη ζωή τους.

Στα διαμερίσματα θα ζήσουν για κάποια χρόνια. Θα μάθουν να διαχειρίζονται την καθημερινότητά τους. Θα ζήσουν συλλογικά φροντίζοντας ο ένας τον άλλο. Θα έχουν, έστω και περιορισμένα, μια γεύση ζωής, σαν αυτή των άλλων ανθρώπων γύρω τους. Και μετά…

Μετά, η επιστροφή στον εφιάλτη απ’ όπου ξεκίνησαν, στο δυσμενές οικογενειακό περιβάλλον -αν υπάρχει ακόμα, αν θέλει να τους δεχτεί. Αλλιώς η ζωή τους –ή ο εφιάλτης τους- θα συνεχιστεί με τον εγκλεισμό τους σε ένα άλλο ίδρυμα (για ενηλίκους αυτή τη φορά) ή σε ψυχιατρική κλινική. Εδώ πέφτουν τα γράμματα του τέλους. Το έργο δεν έχει συνήθως «happy end». Αντίθετα, αφήνει στο τέλος τη στυφή γεύση του «μετά».

Αυτή η στυφή γεύση έμεινε να μας προβληματίζει αλλά και να χρωματίζει ένα «τώρα» γεμάτο ενέργεια, ζωή, δύναμη, ελπίδα. Ελπίδα ότι ίσως το αύριο να μην είναι όπως προαναγγέλλεται. Μια ελπίδα μετέωρη, όπως το βλέμμα των εφήβων που συναντήσαμε, όπως το ανεπαίσθητο ερωτηματικό στον λόγο των διοικούντων και εργαζομένων με τους οποίους μιλήσαμε.

Θα αδικούσαμε, όμως, τους συνομιλητές μας, αν δεν επισημαίναμε παράλληλα τη θετική στάση απέναντι στις δυσκολίες και τα εμπόδια. Δίχως να ωραιοποιούν τη δύσκολη πραγματικότητα, υπήρχε στο λόγο και στη στάση τους η τάση για φυγή προς τα μπρος. Το ξέρουν ότι δεν έχουν με το μέρος τους το κράτος –τον συνήθη απόντα από τις κοινωνικές ανάγκες των περιθωριακών- ούτε το μεγαλύτερο τμήμα της κοινωνίας. Κι όμως επιμένουν. Στις συζητήσεις μαζί τους ακούσαμε προτάσεις, προτάσεις για άμεση υλοποίηση από τους ίδιους, προτάσεις πιο συνολικές για την αυτόνομη διαβίωση, όλες βασισμένες στις γνώσεις και στις εμπειρίες τους.

 

Κυρίες και κύριοι!

Η αυλαία ανοίγει.

Καλώς ήρθατε στις κατοικίες ημι-αυτόνομης διαβίωσης του ΙΝΑΑ.

 

Γιώργος Μπάρμπας,
Πέτρος Σταγιόπουλος